اختلال شخصیت دوقطبی از منظر حدود مسئولیت کیفری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

از منظر حقوق کیفری ایران، برای اینکه شخص مبتلا به اختلال روانی مجنون محسوب شود باید فاقد اراده یا قوه تمییز باشد. این قاعده کلی بر تمامی اختلالات روانی شمول دارد، با این حال تعیین اینکه هرکدام از اختلالات روانی تا چه اندازه موجب سلب اراده یا قوه تمییز می‌شوند به سادگی میسر نیست. اختلال شخصیت دو قطبی از جمله اختلالات روانی است که از منظر تعیین مسئولیت کیفری مبتلایان به آن، دارای ابهامات و چالش‌های بسیاری است. در این نوشتار با بررسی مسئولیت کیفری مبتلایان به این اختلال این‌گونه نتیجه گرفته شده است، که این اختلال به جز در جرایم حدی- با استثنائاتی- نمی‌تواند به عنوان عاملی برای رفع مسئولیت کیفری باشد با این حال در جرایم غیر حدی، می‌تواند عاملی برای تعدیل مسولیت کیفری محسوب شود.در این نوشتار با بررسی مسئولیت کیفری مبتلایان به این اختلال این‌گونه نتیجه گرفته شده است، که این اختلال به جز در جرایم حدی- با استثنائاتی- نمی‌تواند به عنوان عاملی برای رفع مسئولیت کیفری باشد با این حال در جرایم غیر حدی، می‌تواند عاملی برای تعدیل مسولیت کیفری محسوب شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

اختلال شخصیت دوقطبی از منظر حدود مسئولیت کیفری

نویسنده [English]

  • Nabiollah Gholami
چکیده [English]

 
Bipolar Personality Disorder from the Viewpoint of the Criminal Liability
Seyyed Mansour Mirsaeidi[1]– Nabiollah Gholami[2]
(Received: 23/ 05/ 2017 - Accepted: 8/ 11/ 2016)
 
 
 
 
Abstract
From the view of Iran's criminal law, a person suffering from the mental disorder, to be considered as insane, must lack the will and distinguishing power. This general principle is common in all mental disorders. However, determining how many mental disorders divest will and distinguishing power is not an easy job. A bipolar personality disorder is one of the mental disorders which is inflicted in many misconceptions and challenges from the view of determining criminal liability. In this paper, by investigating the criminal responsibility of patients suffering from the bipolar personality disorder, we conclude that this disorder cannot be a factor to eliminate criminal liability except for hududd crimes. However, in other crimes, it can be considered a factor to moderate the criminal liability.
 
 
 



[1]. Assistant Professor in Criminal Law and Criminology, Allameh Tabataba’i University, Tehran.


[2]. Ph.D. Student in Criminal Law and Criminology, Allameh Tabataba’i University, Tehran,  (Corresponding Author): nabiollah.gholami@yahoo.com

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Bipolar personality disorder
  • criminal liability
  • Insanity
  • Mental disorders

 

منابع

- آقایی‌نیا، حسین (1395)، جرایم علیه اشخاص، چاپ پانزدهم، تهران: نشر میزان.

- اردبیلی، محمدعلی (1389) حقوقجزایعمومی، جلد دوم، چاپ بیست‌و‌سوم، تهران: نشر میزان.

- امام هادی، محمدعلی؛ جلیلوند، مریم؛ صالحی، منصور (1385)، «فراوانی اختلالات روانی در مجرمان قتل عمد»، فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی، سال پنجم، شماره 20: صص 162-153

- براندن، استیو. (1376)، مروریبرحقوقجزایانگلستان، ترجمه حسین میرمحمدصادقی، چاپ اول، تهران: انتشارات حقوقدان.

- بوشهری، جعفر (1379)، حقوق جزا  (جلد )1 اصول و مسائل، چاپ اول، تهران: سهامی انتشار.

- زراعت، عباس، (1384)، حقوق جزای عمومی تطبیقی، تطبیق در قانون جزای فرانسه، اردن، لبنان و ایران، چاپ اول، تهران: انتشارات فکر سازان.

- شامبیاتی، هوشنگ (1388) حقوقجزایعمومی، جلد دوم، چاپ پانزدهم، تهران: نشر مجد.

- شمس ناتری، محمدابراهیم؛ عبدالله‌یار، سعید (1390) اضطرار و دفاع مشروع، نشر مجد: تهران.

- شمس ناتری، محمدابراهیم؛ کلانتری، حمیدرضا؛ زارع، ابراهیم؛ ریاضت، زینب (1392)، قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی (جلد اول) حقوق جزای عمومی، چاپ اول، تهران: نشر میزان.

- شیروی، مهسا؛ مهرزاد کیانی (1390)، «مسئولیت کیفری منحرفین جنسی در نظام عدالت کیفری»، تحقیقات حقوقی آزاد، شماره 1، صص 170-141.

- غلامی، علی (1392)، «مانع یا رافع بودن صغر، جنون و عوامل مشابه آن نسبت به مسئولیت کیفری»، پژوهشنامه حقوق اسلامی، شماره 37، صص 78- 53.

- میرسعیدی، سیدمنصور، (1382)، مسئولیت کیفری: قلمرو و ارکان، ج 1، تهران: نشر میزان.

- میرمحمد صادقی، حسین (1392)، جرایم علیه اشخاص، چاپ دوازدهم، تهران: نشر میزان.

- نوربها، رضا، (1383)، زمینه‌‌ی حقوق جزای عمومی، چاپ یازدهم، تهران: انتشارات گنج دانش.

- یکرنگی، محمد، کولیوند، رضا (1393)، «تأثیر اختلال هوس ربایش بر مسئولیت کیفری»، فصلنامه حقوق پزشکی، سال هشتم، شماره بیست‌و‌هشتم، صص 104-76